Svetski dan Roma

iconAktuelno

April 8, 2019

Svetski dan Roma je dan proslave romske kulture i podizanja svesti o problemima s kojima se Romi suočavaju.U Republici Srbiji, prema poslednjem popisu iz 2011. godine živi 147.000 pripadnika  te nacionalne manjine i najugroženiji su deo populacije, Na teritoriji Užica živi oko 120 lica Romske nacionalnosti.

Treba istaći da je Svetski dan Roma službeno počeo da se obeležava od 1990. godine,  u mestu Serock u Poljskoj (mestu četvrtog Svetskog romskog kongresa Međunarodne romske unije) u spomen na prvi veći međunarodni susret romskih predstavnika koji je održan u Česfildu (Velika Britanija) od 7. do 12. aprila 1971. godine. Na tom  kongresu donesena je odluka o romskoj himni za koju je izabrana pesma Đelem, đelem (Išao sam, išao) i odluka o zastavi za koju je odabrana plavo-zelena dvobojnica s crvenim točkom u sredini, simbolom napretka i pokreta, ali i migracije Roma tokom istorije.

U  našem gradu pre tri godine je napravljen elaborate o stanju Romske zajednice sa akcentom na njihovo zbrinjavanje, odnosno na prioritetne radove u kućama u kojima žive, a nedavno je adaptirana kuća u kojoj žive tri Romske porodice.

Grad je u kuću porodica koje zajedno žive na Zabučju koja je prokišnjavala koja ima neuslovne prostorije uložio oko pola miliona dinara, a obezbeđene su im i besplatne karte za prevoz u javnom gradskom prevozu.

Vidoje Drndarević, član Gradskog veća za socijalnu politiku je istakao da se pripadnicima romske zajednice pomaže osim u obezbeđivanju uslova života, i u zdravstvenom zbrinjavanju i obrazovanju, ali i u zapošljavanju preko javnih radova, angažovanja preko Centra za socijalni rad i obezbeđivanja sezonskih poslova.

Ovome treba dodati da Romski jezik pripada indijskom jezičnom stablu, a proistekao je iz Prakrita, srednje faze indijskog jezika, koji vodi poreklo iz Sanskrita. Hindu jezik je najbliži srodnik današnjeg romskog jezika. Postoji sedam dijalekata romskog jezika koje su dovoljno različiti da se mogu smatrati odvojenim jezicima. Najzastupljeniji su: vlaški romski (oko 500.000), balkanski romski (oko 600.000) i sinti romski (oko 300.000). Neke romske zajednice govore pomešanim jezikom koji je nastao na osnovu okolnih jezika sa vobakularom zadržanim iz romskog jezika, a razlika između dijalekata može biti velika kao između različitih slovenskih jezika. Romski jezik i rad na njegovoj standardizaciji odvija se poslednjih pedesetak godina. Deklaracijom o standardizaciji romskog jezika na četvrtom Svetskom kongresu Roma, održanom 1990. godine u Varšavi definisane su smernice za normiranje, standardizaciju i kodifikaciju romskog jezika. Međutim, romski jezik još uvek nije stadardizovan.

Inače, odlukom Naučno-nastavnog veća Filološkog fakulteta u Beogradu od 15. aprila 2015. godine nastava romskog jezika je uključena u osnovne akademske studije. Na ovaj način romski jezik je stekao ravnopravan status kao i svi ostali jezici nacionalnih manjina čija nastava se organizuje na Filološkom fakultetu u Beogradu i stvoreni su uslovi za razvoj i standardizaciju jezika, školovanje stručnjaka na svim visokoškolskim nivoima i otvoren je put da se predanim i kvalitetnim radom formira Katedra za romski jezik.